Lịch sử 12 bài 26 - Việt Nam trên đường đổi mới đi lên chủ nghĩa xã hội 1986 - 2000

Chuyên mục 'Diễn đàn Lich Sử' bởi quynhgiao, 6 Tháng mười 2014.

  1. LỊCH SỬ 12 BÀI 26 - VIỆT NAM TRÊN ĐƯỜNG ĐỔI MỚI ĐI LÊN CNXH (1986 – 2000)
    A. KIẾN THỨC CƠ BẢN
    1. Đường lối đổi mới của Đảng
    a) Hoàn cảnh lịch sử mới:
    - Trong nước: Trải qua 10 năm thực hiện 2 kế hoạch 5 năm xây dựng CNXH (1976-1980;1981-1985), ta đạt được những thành tựu đáng kể, nhưng cũng gặp không ít khó khăn, đất nước lâm vào khủng hoảng kinh tế- xã hội.
    - Thế giới: Có nhiều biến động do tác động của cuộc cách mạng khoa học - kĩ thuật, do Liên Xô và các nước XHCN khác lâm vào khủng hoảng.
    - Tình hình thế giới và trong nước đòi hỏi Đảng ta phải đổi mới để vượt qua khủng hoảng, đẩy mạnh cách mạng XHCN.

    [​IMG]
    b) Đường lối đổi mới của Đảng:
    - Đường lối đổi mới của Đảng được đề ra đầu tiên tại Đại hội VI (12/1986).
    - Đổi mới kinh tế: Xoá bỏ cơ chế tập trung bao cấp, hình thành cơ chế thị trường, xây dựng nền kinh tế nhiều nghành, nghề,... phát triển kinh tế hàng hoá nhiều thành phần theo định hướng XHCN, mở rộng quan hệ kinh tế đối ngoại.
    - Đổi mới chính trị: Xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN, XD nền dân chủ XHCN, thực hiện chính sách đại đoàn kết dân tộc,...
    - Đổi mới tư tưởng và các lĩnh vực khác.

    2. Quá trình thực hiện đường lối đổi mới từ 1986 đến 2000 (Những thành tựu và khó khăn)
    a) Thực hiện kế hoạch 5 năm 1986 – 1990: Bước đầu công cuộc đổi mới
    * Thành tựu:
    - Lương thực thực phẩm: Từ chỗ thiếu ăn, đến năm 1989 đã đáp ứng được nhu cầu trong nước, có dự trữ và xuất khẩu. Sản lượng lương thực năm 1989 đạt 21,4 triệu tấn.
    - Hàng hóa trên thị trường dồi dào, đa dạng, lưu thông tương đối thuận lợi, tiến bộ về mẫu mã, chất lượng.
    - Kinh tế đối ngoại mở rộng, hàng xuất khẩu tăng gấp 3 lần, nhập khẩu giảm đáng kể.
    - Kiềm chế được một bước lạm phát: Chỉ số tăng giá hàng tháng năm 1986 là 20% thì năm 1990 là 4,4%.
    - Bước đầu hình thành nền kinh tế nhiều thành phần, vận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lí của Nhà nước.
    * Khó khăn, yếu kém: kinh tế còn mất cân đối, lạm phát còn ở mức cao, lao động thiếu việc làm, mất dân chủ ...
    b) Thực hiện kế hoạch 5 năm 1991 - 1995: Tiếp tục sự nghiệp đổi mới
    * Thành tựu:
    - Kinh tế tăng trưởng nhanh, GDP tăng bình quân 8,2%/năm.
    - Lạm phát bị đẩy lùi xuống mức 12,7% (1995).
    - Xuất khẩu đạt 17 tỉ USD. Quan hệ mậu dịch mở rộng ra hơn 100 nước.
    - Mở rộng quan hệ đối ngoại, phá thế bị bao vây: bình thường hóa quan hệ ngoại giao với Hoa Kì và gia nhập tổ chức ASEAN (7/1995).
    * Hạn chế: Lực lượng sản xuất nhỏ bé, cơ sở vật chất - kỹ thuật lạc hậu; tham nhũng, lãng phí, chưa được ngăn chặn, sự phân hóa giàu nghèo...
    c) Thực hiện kế hoạch 5 năm 1996 - 2000: Đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa
    * Thành tựu:
    - GDP tăng bình quân hàng năm 7%; công nghiệp: 13,5%; nông ngiệp: 5,7%.
    - Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa.
    - Xuất nhập khẩu không ngừng tăng lên, vốn đầu tư nước ngoài đạt khoảng 10 tỉ USD.
    - Quan hệ thương mại với hơn 140 nước, quan hệ đầu tư với gần 70 nước và vùng lãnh thổ.
    * Khó khăn, tồn tại:
    - Kinh tế phát triển chưa vững chắc, năng suất, hiệu quả, sức cạnh tranh thấp.
    - Một số vấn đề văn hóa - xã hội bức xúc chậm được giải quyết.
    - Tình trạng tham nhũng chưa khắc phục triệt để.
    3. Ý nghĩa của những thành tựu đạt được trong 15 năm thực hiện đường lối đổi mới:
    - Tăng cường sức mạnh tổng hợp, làm thay đổi bộ mặt của đất nước và cuộc sống của nhân dân, củng cố vững chắc độc lập dân tộc và CNXH, nâng cao vị thế và uy tín nước ta trên trường quốc tế.
    - Khẳng định đường lối đổi mới của Đảng là đúng.

    B. CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP
    1. Tại sao năm 1986, Việt Nam phải thực hiện đường lối đổi mới đất nước ? Nêu ý nghĩa của những thành tựu về kinh tế xã hội nước ta trong 15 năm (1986 – 2000) thực hiện đường lối đổi mới.
    Hoàn cảnh lịch sử
    + Ngoài nước : Những thay đổi của tình hình thế giới và quan hệ giữa các nước do tác động của cách mạng khoa học – kĩ thuật trở thành xu thế thế giới. Khủng hoảng ở Liên Xô và các nước Đông Âu đòi hỏi Đảng và nhà nước ta phải đổi mới…
    + Trong nước : Từ năm 1976 đến 1985, cách mạng xã hội chủ nghĩa ở nước ta đã đạt được những thành tựu đáng kể trên các lĩnh vực. Nhưng cũng có những hạn chế dẫn đến nước ta lâm vào tình trạng khủng hoảng về kinh tế - xã hội. Để khắc phục sai lầm, khuyết điểm, vượt qua khủng hoảng Đảng và Nhà nước ta phải tiến hành đổi mới....
    Ý nghĩa…
    Những thành tựu đã đạt trong 15 năm (1986 – 2000) thực hiện đường lối đổi mới, chứng tỏ đường lối đổi mới là đúng đắn... Làm thay đổi căn bản bộ mặt đất nước...
    Nước ta dần dần thoát khỏi khủng hoảng về kinh tế...
    Củng cố vững chắc độc lập và chế độ xã hội chủ nghĩa. Nâng cao vị thế và uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế...